Hakiki Erzincan Tereyağı

Erzincan’da bahar geldi mi önce dağların rengi değişir. Karlar çekilir, yerini kısa sürede yeşeren otlara ve dağ çiçeklerine bırakır. İşte o zaman köylerde süt mevsimi başlar. Sabahın erken saatlerinde sağılmış sütler, günün ilk ışıklarıyla birlikte evlerin avlularında toplanır. Hakiki Erzincan tereyağı aslında birkaç günlük sabrın sonucudur. Sağılmış süt önce dinlendirilir. Sütün üzerinde biriken kaymak dikkatlice toplanır ve serin bir yerde bekletilir. Birkaç gün boyunca biriken kaymak, yeterli miktara ulaştığında büyük yayıkların içine alınır. Eskiden bu iş çoğunlukla ahşap yayıklarla yapılırdı. Yayık sallandıkça kaymak yavaş yavaş ayrışmaya başlar. Önce küçük sarı parçalar oluşur, sonra bu parçalar birleşip tereyağı halini alır. Bu işlem bazen yarım saat, bazen daha uzun sürebilir. Yayığın başında duran kişi kıvamı gözünden ve sesinden anlar. Oluşan tereyağı soğuk suyla yıkanır ve fazla ayranı çıkarılır. Ardından elde yoğrularak toparlanır. Erzincan’da çoğu üretici tereyağını uzun süre dayanması için hafif tuzlayarak saklar. Daha sonra tahta kaplara veya tenekelere basılır. Erzincan tereyağının rengi genelde açık sarıdır. Bunun nedeni hayvanların yazın yaylalarda yetişen doğal otlarla beslenmesidir. Özellikle yüksek yaylalardaki kekik, geven ve yabani çiçekler sütün aromasını doğrudan etkiler. Bu yüzden iyi bir Erzincan tereyağında hafif bir yayla kokusu ve yoğun bir süt aroması hissedilir. Bugün Erzincan tereyağı Türkiye’nin birçok yerine gönderiliyor. Ama üreticiler için bu ürün sadece bir ticaret değil, aynı zamanda yıllardır devam eden bir alışkanlıktır. Çünkü tereyağı yapımı çoğu evde anneden kıza, ustadan çırağa öğrenilmiş bir iştir. Bu yüzden hakiki Erzincan tereyağı aslında basit bir süt ürünü değildir. Yaylada başlayan, sabırla yapılan ve sofraya gelene kadar emeği içinde taşıyan bir geleneğin sonucudur.